📚 معنی درس هفتم فارسی هشتم آداب نیکان
آداب نیکان
درسنامه ادبیات فارسی | صفحات ۲۳ تا ۲۵
نثر ساده و روان
جامع التمثیل
محمد حبلهرودی
📘 واژههای مهم درس
| واژه | معنی |
|---|---|
| عارف | دانا، آگاه |
| مریدان | ارادتمندان، شاگردان |
| به قدر | به اندازه |
| از پی | به دنبال |
| مرا با او کار است | من با او کار دارم |
| ارشاد | راهنمایی |
| عرض کرد | گفت، بیان کرد |
| باری | آگاه باش |
| مرشد | راهنما |
| سنت | راه، روش |
| زیست | زندگی کردن |
| حریم | قلمرو، محدوده |
| چرتکه | وسیله شمارش اعداد، نوعی ماشین حساب |
| معیار | اندازه |
| چاپار | نامهرسان |
| حرمت | احترام |
| پاس داشتن | مراقبت کردن |
| اسطرلاب | ابزار تعیین ستارگان |
| عصر | دوره، زمان |
| حصار | دیوار |
| چیرگی | تسلط |
| رهاورد | هدیه، سوغات |
| هنجار | روش، رفتار |
| جمال | زیبایی |
| مظاهر | نشانهها |
| غفلت | بیخبری |
| متعالی | بلندمرتبه |
| فضایل | خوبیها |
| بیهیاهو | بیسر و صدا |
| مستمعان | شنوندگان |
| از بهر | به خاطر |
| معترف | اعتراف کردن، به زبان آوردن |
| دعوی | ادعا کردن |
| بغض | گرفتگی گلو |
| دستاورد | نتیجه |
| طعام | غذا |
✨ برخی از آرایههای متن
۱. «اینترنت پنجرهای است»
آرایه: تشبیه
در این عبارت، اینترنت به پنجره تشبیه شده است.
۲. «این ابزارها همچون بمب ویرانگری خواهند شد»
آرایه: تشبیه
در این عبارت، ابزارها به بمب ویرانگر تشبیه شدهاند.
🔹 گروه اسمی چیست؟
گروه اسمی
یکی از ارکان جمله است و میتواند یک کلمه یا بیشتر باشد.
دانشآموز باهوش ← گروه اسمی
لباس بلند ← گروه اسمی
زهرا ← گروه اسمی
در جمله «زهرا آمد»، واژه «زهرا» یک گروه اسمی است.
🎯 هسته گروه اسمی
مهمترین جزء گروه اسمی،
هسته
است.
هسته معمولاً اولین کلمهای است که در جمله
نشانه کسره «ـِ» میگیرد.
دانشآموز باهوش ← دانشآموز: هسته
لباس بلند ← لباس: هسته
زهرا آمد ← زهرا: هسته
📝 نقشهای گروه اسمی در جمله
گروه اسمی میتواند نقش
نهاد، مفعول، متمم یا مسند
داشته باشد.
دانشآموز باهوش است.
دانشآموز: نهاد
باهوش: مسند
خیاط لباس را با پارچه خوب دوخت.
خیاط: نهاد
لباس: مفعول
پارچه خوب: متمم
۱️⃣ وابسته پیشین و وابسته پسین
نکته:
کلمه یا کلماتی که قبل از هسته میآیند
«وابسته پیشین»
نام دارند.
کلمه یا کلماتی که بعد از هسته میآیند
«وابسته پسین»
نام دارند.
۲️⃣ تشخیص هسته بدون کسره
نکته:
اگر در یک گروه اسمی هیچیک از کلمات
صدای کسره نداشت،
آخرین کلمه هسته است.
این دو مرد
مرد: هسته
همین شهر
شهر: هسته
۳️⃣ یک اسم بهتنهایی میتواند گروه اسمی باشد
نکته:
یک کلمه «اسم» به تنهایی نیز میتواند
یک گروه اسمی باشد.
کلاس
کلاس: هسته
نثر ساده و روان
اسرار التوحید
محمد بن منور
📖 بخش اول حکایت
«وقتی جولاههای به وزارت رسیده بود.
هر روز بامداد برخاستی و کلید برداشتی
و در خانه باز کردی و تنها در آن جا شدی
و ساعتی در آنجا بودی؛ پس برون آمدی
و به نزد امیر رفتی.»
📌 واژههای مهم:
جولاهه: بافنده
بامداد: صبح خیلی زود
ساعتی: زمانی، مدتی
امیر: فرمانروا، حاکم
💡 نثر روان:
زمانی یک بافنده وزیر شده بود.
هر روز صبح خیلی زود از خواب بلند میشد
و کلید را برمیداشت و تنها وارد خانه خود میشد
و مدتی را آنجا میماند، سپس بیرون میآمد
و پیش فرمانروا میرفت.
📖 بخش دوم حکایت
«امیر را خبر دادند که او چه میکند.
امیر را خاطر بر آن شد تا در آن خانه چیست؟
روزی ناگاه از پس وزیر بدان خانه در شد.
گودالی دید در آن خانه، چنان که جولاهگان را باشد؛
وزیر را دید پای بدان گودال فرو کرده.»
📌 واژه مهم:
از پس: به دنبال
💡 نثر روان:
به امیر خبر دادند که وزیر هر روز این کار را انجام میدهد.
حاکم نگران شد که در آن خانه چه خبر است؟
روزی حاکم ناگهان به دنبال وزیر وارد آن خانه شد.
در آن خانه چالهای دید مانند چالهای که بافندگان دارند.
وزیرش را دید که وارد آن گودال شده است.
📖 بخش سوم حکایت
«امیر او را گفت که این چیست؟
وزیر گفت: یا امیر، این همه دولت که مرا هست،
همه از امیر است. ما ابتدای خویش فراموش نکردهایم
که ما این بودیم. هر روز زندگی گذشته خود را
به یاد میآورم تا خود به غلط نیفتم.
امیر انگشتری از انگشت بیرون کرد و گفت:
بگیر و در انگشت کن؛ تاکنون وزیر بودی، اکنون امیری.»
📌 واژه مهم:
دولت: خوشبختی
💡 نثر روان:
حاکم به وزیر گفت این چیست؟
وزیر گفت: ای حاکم، این همه خوشبختی که من دارم
همه به خاطر لطف حاکم است.
من آغاز کار خود را از یاد نبردهام که یک بافنده بودم.
من هر روز زندگی گذشته خود را مرور میکنم
تا دچار اشتباه و غرور نشوم.
حاکم انگشتری خود را به وزیر داد و گفت:
تا الان وزیر بودی، اما حالا لیاقت حاکم شدن را داری.
🌟 مفهوم بخش سوم:
انسان نباید گذشته و جایگاه اولیه خود را فراموش کند.
یادآوری گذشته باعث میشود انسان گرفتار غرور،
تکبر و خودبزرگبینی نشود.
📘 ادبیات
آشنایی با برخی آرایههای تشبیه در متن.
📚 دانش زبانی
شناخت گروه اسمی، هسته،
وابسته پیشین و وابسته پسین.
📖 حکایت
حکایت خودشناسی و اهمیت شناخت جایگاه و گذشته خویش.
🌱 پیام اخلاقی
تواضع، فروتنی و دوری از غرور و تکبر.
معنی درس ششم فارسی هشتم (راه نیکبختی)
معنی درس چهارم فارسی هشتم سفر شکفتن





